Chân linh trong hoa sen

Xem hình
Chùa Một Cột - một ngôi chùa có kiến trúc độc đáo, gợi hình tượng một bông sen đang nở
Đạo Phật lấy hoa sen làm Phật đài. Vì sao bông hoa sen sinh trưởng trong ao hồ bùn nước kia lại được xem là một biểu tượng linh thiêng, cao quý nhường ấy? Nguồn: http://phatgiaovnn.com (Phật Giáo Việt Nam Net)

Trong muôn vàn các loài hoa với bao hương sắc lộng lẫy, quyến rũ và sự thực, nếu chỉ xét theo cái nhìn thông thường thì có không ít loài hoa thơm hơn sen về hương, đẹp hơn sen về sắc. Tuy vậy chỉ duy nhất loài sen mới hội tụ đầy đủ trong mình ý nghĩa triết học – nhân sinh cao quý, là ý nghĩa về âm dương, ngũ hành và sức vươn dậy của một ý chí sống mãnh liệt. Sen bắt đầu ủ mầm trong bùn đất, mà là ở vị trí cực cách bức, tối khuất, nhơ bẩn và từ vị trí đó sen nở mầm kiên nhẫn vươn lên. Phật giáo lấy hoa sen làm Phật đài, biểu tượng tinh thần về 5 điều cơ bản. 1) Tính vô nhiễm. Sen mọc lên từ chốn tối tăm, bùn lầy hôi tanh mà sen không bị vương bẩn. 2) Tính thanh lọc. Khi cây sen lớn lên, sinh sôi nẩy nở thì sẽ làm cho dòng nước nơi đó trở nên trong mát. 3) Tính thuỳ mị của mùi hương. Hương sen toả lên một mùi thơm thanh khiết, không quá nồng nàn, ngào ngạt. 4) Tính thuần khiết. Bông hoa sen từ khi nở tới lúc tàn không hề bị một loài ong bướm nào tới đậu, lấy nhụy. 5) Tính kiên nhẫn. Cây sen từ lúc nẩy mầm trong bùn đất, ở đáy nước cho tới lúc vươn lên trên mặt nước rồi xoè lá, trổ hoa là cả một quá trình sinh trưởng kiên nhẫn lớn lao. Trong thế giới thảo mộc, các loài hoa không có loài nào phải chịu đựng sự gian khó của hoàn cảnh sống đến vậy. Và ở điểm này sen còn hàm chứa ý nghĩa tốt đẹp, là sinh trưởng trong bùn tối nên sen đã không phải cạnh tranh vị trí sống với loại cây nào. Ngoài năm lẽ cơ bản về phẩm chất – tinh thần sống trên, sen còn có thêm những giá trị cao quý vô lường khác. Như hạt sen có thể cất giữ hàng trăm năm khi gieo vẫn nẩy mầm như thường. Và đời sống của sen còn thể hiện nên 3 tầng sống riêng biệt, là trong bùn tối và vươn lên khoảng trong sạch - dòng nước rồi cuối cùng vươn lên khoảng hư không, lên với bầu khí quyển và vầng mặt trời. Quan niệm nhà Phật xem đó như biểu trưng cho 3 tầng sống là cõi dục giới, sắc giới và vô sắc giới. Và cây sen trải qua 3 tầng sống đó khi nở hoa xem như sự đạt ngộ, giải thoát...

 

Thêm nữa, hoa sen trong Phật học còn mang nhiều lớp nghĩa khác. Như kiết già, ngồi phỏng theo thế bông sen gọi là Liên hoa toạ. Khi hai tay chắp lại làm lễ Phật, phỏng theo hình búp sen thì gọi là Liên hoa hợp chứng. Và hai bàn tay chắp lại là biểu hiện của Lý và Trí. Năm ngón tay trái là ngũ trí – Thai tạng giới, năm ngón tay phải là ngũ trí – Kim cương giới. Mười ngón tay chắp lại thành Thập độ, hay còn gọi là Thập pháp giới. Về Thập pháp lại chia ra năm phàm và năm thánh. Tay trái thuộc phàm là Địa ngục, Ngũ quỷ, Súc sinh, Nhân và Thiện. Tay phải thuộc thánh là Thanh văn, Duyên giác, Bồ tát, Quyền Phật và Thiện Phật... lại thêm những nghĩa, 4 chữ Vi, 12 chữ Diệu, 2 chữ Hương, 3 chữ Khiết.vv... Hay như câu chân ngôn "Án–pa–ni bát mê hồng”, tạm dịch ra tiếng Việt là "Ôi! Chân linh trong Hoa sen”, một câu chân ngôn được xem có huyền lực vô biên của Phật pháp. Còn nhiều ý nghĩa khác của sen trong Phật học. Quả không gì quý bằng, lạ bằng sen.

Sở học phương Đông, ngoài Phật học, sen còn mang giá trị triết học về âm dương, ngũ hành và đây cũng là một cơ sở Phật học dụng nghĩa cho Phật đài – Yên hoa tạng thế giới.

Về ngũ hành, cây sen thuộc hành mộc. Để vươn lên mặt ao hồ sen phải vượt qua tầng nước sâu, nước là hành thuỷ. Bông hoa sen màu hồng, màu thuộc hành hoả. Nhụy sen màu vàng, màu thuộc hành thổ. Và ngó sen màu trắng, màu thuộc hành kim. Ngũ hành – năm hợp chất quan trọng, có thể gọi đó là bản thể của thế gian này.

Ngoài ngũ hành, giá trị của hoa sen cũng phải kể tới hương thơm. Có thể tính làm phần giá trị thứ sáu. Số 6 này xem như phần "linh” của đời sống. Nó vô hình, vô sắc nhưng lại hữu linh.

Về âm – dương: Từ phần gốc, thân sen chìm trong nước, trong tối khuất, thuộc âm, phần lá và hoa nở trên mặt nước, khoe hình sắc dưới ánh mặt trời là thuộc dương.

Về ý nghĩa nhân sinh, nhân chủng và xã hội học: Tôi nghĩ, trong thế giới cơ bản cũng có năm loại người. Loại người thứ nhất thân phận cũng giống như gốc rễ của cây sen. Phải sống chìm khuất sâu trong bùn đất và đời đời phải chịu cách bức giữa nước với bầu khí quyển, mặt trời phía trên cao. Ấy là thân phận đại đa số con người lao động lam lũ, khổ nghèo. Dù phần "gốc rễ” mang giá trị nền tảng vô cùng quan trọng của kiếp nhân sinh đi chăng nữa, nhưng tầng lớp người lao động này do thiếu tri thức và những phương tiện, kỹ năng sống trong đời sống xã hội nên họ khó có thể vươn lên các tầng nổi - mặt trên của đời sống được. Tầng sống thứ hai, ứng với phần thân sen, phần đó vươn lên trên bề mặt bùn đất để có sức tạo hình dáng và có thể "đung đưa” mình trong khoảng nước trong mát, ấy là hạng người, có thể nói, đã có kiến thức, kỹ năng sống nhất định và đã ít nhiều tạo được tiếng nói riêng. Có thể ví với lớp người có học thức nhất định. Tuy vậy ở tầng sống này vẫn còn nhiều hạn chế về tri thức, môi trường ví như thân sen còn chìm trong nước chịu bám bíu với những rong rêu, đục bẩn. Tầng sống thứ ba, ứng với lá sen. Ở tầng sống này là lớp người tự trang bị cho mình kiến thức đời sống đáng kể đủ sức vươn lên với một không gian sống cao rộng, với ánh sáng ấm nóng mặt trời, có thế giới quan, có tầm nhìn bao quát, chiêm nghiệm và gây được tầm ảnh hưởng của mình với đời sống xã hội. Ấy là tầng lớp trí thức bậc trung. Tầng sống thứ tư, tầng sống ứng với bông hoa sen. Với tầng sống này hẳn thuộc về lớp người có thể toả hương, phát sắc đời sống không chỉ cho ý nghĩa cá nhân họ mà họ đã là Đài hương sắc của đời sống, có thể nói tiếng nói về giá trị cuộc đời này. Ấy là lớp trí thức cao cấp. Sức ảnh hưởng, chi phối đời sống xã hội - thời đại của lớp người này có tính quyết định. Bởi họ là đại diện không thể thay thế của giá trị xã hội, thời đại họ. Cũng như cây sen, tất yếu giá trị cao nhất của nó là hoa sen. Còn tầng sống tối cao, tầng thứ năm của cuộc sống, ứng với phần nhụy sen. Phần sống này ứng với hạng trí thức lớn, hạng các danh nhân, các lãnh tụ tinh thần của xã hội. Tầng sống trung tâm này vừa ngự ở vị trí Trung ương mà toả hương, kết hạt đời sống và sâu sắc, vừa mang vẻ vàng rực rỡ tựa phần ánh tinh tuý, dịu dàng nhất của hào quang mặt trời vừa giữ nguyên màu sắc vàng nguyên khôi của thổ - phần sống gốc rễ của sen bám vào mà sinh trưởng. Quả là một vị trí trung tâm với đầy đủ phẩm chất xứng đáng nhất trong sức ôm trùm từ gốc rễ tới đỉnh ngọn.

Và cũng như cách tính ngũ hành, ở cách tính phân loại này cũng có con số 6, con số hợp với điều linh, vô hình, vô sắc. Ấy là phần "linh” ứng với một hạng người đặc biệt, hạng thánh nhân. Hạng người này dù khi đã khuất hình và sắc vào thiên thu nhưng phần sống hoá linh từ phẩm chất tinh thần, tâm hồn họ thì mãi mãi ngự trị trong lòng người hậu thế. Như Đức Phật, Chúa Jêsu, Đức Thánh Trần hay các bậc vĩ nhân về văn hoá. v.v...

Cây sen trong khoa Đông y còn dùng làm một cây thuốc quý với cách phân loại ra tám vị thuốc: 1) Ngó sen là vị liên ngẫu. 2) Thân sen là vị liên chi. 3) Lá sen là vị liên diệc. 4) Hoa sen là vị liên hoa. 5) Tua sen là vị liên tu. 6) Đài sen là liên phòng. 7) Hạt sen là vị liên nhục. 8) Giữa hạt sen là vị liên tâm.

Âm dương, ngũ hành, tám vị thuốc quý hay lục chất (số 6), năm, sáu hạng người hay điều 6 linh thiêng trong cách ứng dụng với đài hoa sen - Phật đài là một bản trùng phức, tương giao như có ý của tạo hoá mầu nhiệm tạo thành. Sen - Thật là một loài hoa có một không hai, vô cùng quý giá của thế gian này. Ôi, chân linh trong hoa sen!

ĐỖ TRỌNG KHƠI  ( Đại Đoàn Kết)

Tin khác:
Trang ( 1/12) : 1 | 2 | 3 | 4 | 5 ...[Trang cuối]
   Văn Hóa
     Tư tưởng Phật giáo
     Văn hóa Phật giáo
     Phật giáo và cuộc sống
     Chuyện đạo đời
     Lời cảm ơn cuộc sống
     Sáng tác
Bình Dương: Ban Biên tập Tạp chí Văn hóa Phật giáo và PSO đảnh lễ, kính mừng khánh tuế Hòa thượng Thích Huệ Thông

Sau ba tháng An cư Kiết hạ vừa viên mãn, sáng ngày 31/8/2020 (nhằm ngày 13/7 năm Canh Tý), chư Tôn đức Ban Biên tập Tạp chí Văn hóa Phật giáo và kênh Thông tin Tổng hợp Phật sự Online đã vân tập về Tổ đình Hội Khánh (phường Phú Cường, TP. Thủ Dầu Một), để vấn an sức khỏe và đảnh lễ kính mừng khánh tuế HT. Thích Huệ Thông - Phó Tổng Thư ký HĐTS, Chánh Văn phòng II TƯGH, Trưởng ban Trị sự GHPGVN tỉnh Bình Dương thêm một hạ lạp.

Bình Dương: Lãnh đạo các cơ quan, ban ngành tỉnh thăm, chúc mừng Ban Trị sự nhân lễ Vu lan Báo hiếu

Vào sáng ngày 27/8/2020 (nhằm ngày 9/7 năm Canh Tý), tại Văn phòng Ban Trị sự - chùa Hội Khánh (đường chùa Hội Khánh, phường Phú Cường, TP. Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương), phái đoàn đại diện lãnh đạo tỉnh và các ban ngành đã đến thăm, tặng hoa và chúc mừng Giáo hội Phật giáo tỉnh Bình Dương, chư Tôn đức Tăng Ni trong toàn tỉnh nhân dịp lễ Vu lan Báo hiếu PL. 2564 – DL. 2020 trở về.

Bình Dương: Thường trực BTS Phật giáo tỉnh, Hệ phái Phật giáo Cổ truyền khánh tuế Hòa thượng Chủ tịch HĐTS

Theo luật Phật chế, mỗi năm chư Tăng Ni sẽ có ba tháng An cư Kiết hạ và lấy tuổi hạ đó làm tuổi đạo cho mình. Trong 3 tháng đó, chư Tăng Ni cùng vân tập về một nơi để tu học, trau dồi Tam Vô Lậu Học: Giới – Định -Tuệ. Và cũng trên tinh thần tri ân và báo ân đối với chư Tôn đức Giáo phẩm, sáng ngày 24/8/2020 (nhằm ngày 06/7 năm Canh Tý), Thường trực Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Bình Dương, Hệ phái Phật giáo Cổ truyền đã trở về chùa Minh Đạo (đường Kỳ Đồng, phường 9, quận 3, TP.HCM) vấn an sức khoẻ và thành kính đảnh lễ, chúc mừng khánh tuế đến HT. Thích Thiện Nhơn – Chủ tịch HĐTS thêm một tuổi đạo.

Bình Dương: Chư Tăng Ni hành giả an cư trang nghiêm bố tát, thính giới định kỳ

Sáng ngày 20/7/2020 (nhằm ngày 30/5 năm Canh Tý), toàn thể chư Tôn đức Tăng Ni hành giả an cư thuộc Phật giáo tỉnh Bình Dương đã trang nghiêm bố tát, thính giới tại Trung tâm Văn hóa tượng Phật nhập Niết Bàn - chùa Hội Khánh (phường Phú Cường, TP.Thủ Dầu Một) để cùng nhau bố tát, trùng tụng Giới bổn, nương Giới pháp để tấn tu đạo nghiệp.

Bình Dương: Chư Tăng Ni trang nghiêm lễ bố tát, tụng giới mùa an cư PL.2564

Sáng ngày 05/7/2020 (nhằm ngày 15/5 năm Canh Tý), chư Tôn đức Tăng Ni hành giả an cư thuộc Phật giáo tỉnh Bình Dương đã vân tập về trụ sở Ban Trị sự - Trung tâm Văn hóa tượng Phật nhập Niết Bàn (chùa Hội Khánh) phường Phú Cường, TP.Thủ Dầu Một, để cùng nhau bố tát, trùng tụng Giới bổn, nương Giới pháp để tấn tu đạo nghiệp. Đây là một hoạt động được tổ chức định kỳ nửa tháng một lần trong mùa An cư.

Bình Dương: Lễ Bố tát đầu mùa an cư tại chùa Hội Khánh

Truyền thống An cư Kiết hạ là mạng mạch của Tăng già, là thước đo phẩm hạnh của người tu. Mùa An cư Kiết hạ (ACKH) là thời điểm để Tăng Ni thúc liễm ba nghiệp, trau dồi giới đức. Trên tinh thần đó, sáng ngày 20/6/2020 (nhằm ngày 29/4 nhuận năm Canh Tý), chư Tôn đức Tăng Ni hành giả an cư thuộc Phật giáo tỉnh Bình Dương đã vân tập về trụ sở BTS - Trung tâm văn hóa tượng Phật nhập Niết Bàn (chùa Hội Khánh) phường Phú Cường, TP.Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương, cùng nhau bố tát, trùng tụng Giới bổn, nương Giới pháp để tấn tu đạo nghiệp. Và hôm nay là lần Bố tát đầu tiên mùa ACKH PL.2564- DL.2020.

Bình Dương: Khai mạc Hội thảo Khoa học “Lịch sử hình thành Giáo hội Phật giáo Cổ truyền Việt Nam và sự đóng góp cho Đạo pháp và Dân tộc"

Nhằm ghi nhận, tôn vinh và tri ân những bậc tiền bối hữu công một thời đã gầy dựng nên Giáo hội Phật giáo Cổ truyền Việt Nam và đã có những cống hiến thiết thực, hiệu quả cho Đạo pháp và Dân tộc, với mong muốn làm đẹp thêm những giá trị lịch sử về nguồn cội của Giáo hội Phật giáo Cổ truyền Việt Nam, vị trí cũng như vai trò của Giáo hội Phật giáo Cổ truyền Việt Nam qua các giai đoạn lịch sử. Đồng thời, nhằm giúp cho các thế hệ hậu học hiểu biết thêm về một số tổ chức Phật giáo yêu nước và tạo điều kiện để các nhà nghiên cứu có được những thông tin hữu ích trong quá trình nghiên cứu về Phật giáo Việt Nam thời cận hiện đại. Trên tinh thần đó, Viện Nghiên cứu Phật học Việt Nam và Viện Nghiên cứu Tôn giáo phối hợp với Hệ phái Phật giáo ...

Bình Dương: Ban Trị sự GHPGVN tỉnh trang nghiêm tác pháp An cư Kiết hạ Pl. 2564

Thể theo truyền thống Phật giáo từ khi Phật còn tại thế, các vị Tỳ kheo, Tỳ kheo Ni lại vân tập về các trú xứ trong ba tháng mùa mưa để tu học, thúc liễm thân tâm trau dồi Giới – Định - Tuệ. Sáng ngày 7/6/2020 (nhằm 16/4 nhuận năm Canh Tý), Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Bình Dương đã cử hành lễ tác pháp khai khóa An cư Kiết hạ PL.2564- DL.2020 cho hơn 700 hành giả an cư trong toàn tỉnh tại Trung tâm Văn hóa tượng Phật nhập Niết Bàn - chùa Hội Khánh (đường chùa Hội Khánh, phường Phú Cường, TP. Thủ Dầu Một), dưới sự quang lâm chúng minh của HT.Thích Huệ Thông, HT.Thích Tâm Từ - đồng Thành viên Hội đồng Chứng minh TƯGH, Chứng minh Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Bình Dương.

Bình Dương: Họp đúc kết công tác chuẩn bị cho Hội thảo Khoa học Phật giáo Cổ truyền Việt Nam và sự đóng góp cho Đạo pháp và Dân tộc

Chiều ngày 04/6/2020 (nhằm ngày 13/04 nhuận năm Canh Tý), tại Văn phòng Ban Trị sự - chùa Hội Khánh (phường Phú Cường, TP.Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương), Ban Tổ chức họp đúc kết công tác chuẩn bị cho Hội thảo Khoa học Phật giáo Cổ truyền Việt Nam và sự đóng góp cho Đạo pháp và Dân tộc với Viện Nghiên cứu Phật học Việt Nam, dưới sự chủ trì của HT.Thích Thích Huệ Thông - Phó Tổng Thư ký HĐTS, Chánh Văn phòng II TƯGH, Trưởng ban Trị sự GHPGVN tỉnh Bình Dương.

Bình Dương: Ban Thường trực Ban Trị sự Phật giáo tỉnh họp thường kỳ

Sáng ngày 25/5/2020 (nhằm ngày 3/04 nhuận năm Canh Tý), tại Văn phòng Ban Trị sự - chùa Hội Khánh (phường Phú Cường, TP.Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương), Ban Thường trực BTS Phật giáo tỉnh Bình Dương đã tiến hành phiên họp thường kỳ dưới sự chủ trì của HT.Thích Thích Huệ Thông - Phó Tổng Thư ký HĐTS, Chánh Văn phòng II TƯGH, Trưởng ban Trị sự GHPGVN tỉnh Bình Dương.

van nghe chao mung hoi thao hoang phap 2011
Vững niềm tin Phật - Clip13
Xem thêm >>